Tiêu chuẩn tuân thủ HIPAA là gì ? Cách tuân thủ Hipaa

Bối cảnh hiện nay việc bảo mật thông tin y tế ngày càng trở nên quan trọng thì năm 1996 Hoa Kỳ đã cho ra đời bộ tiêu chuẩn HIPAA (Health Insurance Portability and Accountability Act) nhằm bảo vệ dữ liệu sức khỏe cá nhân. Các tổ chức cần các công cụ và giải pháp bảo mật để giúp ngăn ngừa mất dữ liệu và vi phạm dữ liệu, nhằm bảo vệ và bảo mật dữ liệu được HIPAA bảo vệ.

---

HIPAA là gì?

Tiêu chuẩn HIPAA viết tắt bởi cụm từ (Health Insurance Portability and Accountability Act) là Đạo luật về tính linh hoạt bảo hiểm sức khỏe và trách nhiệm giải trình, được ban hành tại Hoa Kỳ năm 1996.

Mục tiêu chính của HIPAA là:

• Bảo vệ quyền riêng tư và tính bảo mật của thông tin sức khỏe cá nhân (PHI – Protected Health Information)
• Chuẩn hóa các giao dịch điện tử trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe
• Ngăn chặn gian lận, lạm dụng trong hệ thống bảo hiểm y tế
• Đảm bảo quyền lợi bảo hiểm khi người lao động thay đổi hoặc mất việc

Kết nối với chuyên gia

---

Có hai quy tắc chính trong HIPAA:

• Quy tắc bảo mật (Privacy Rule): Quy định cách thức thông tin sức khỏe cá nhân có thể được sử dụng và chia sẻ, đảm bảo rằng chỉ những cá nhân hoặc tổ chức được ủy quyền mới có quyền truy cập.
• Quy tắc bảo mật thông tin (Security Rule): Đặt ra các tiêu chuẩn kỹ thuật và phi kỹ thuật để bảo vệ dữ liệu y tế lưu trữ và truyền tải điện tử (ePHI).

---

Những thông tin được bảo vệ theo luật HIPAA

Những thông tin sức khỏe được bảo vệ (protected health information – PHI) bao gồm các dữ liệu nhân khẩu học giúp nhận dạng được cá nhân nào đó có liên quan đến:

• Thông tin về sức khỏe hoặc tình trạng sức khỏe trong quá khứ, hiện tại hoặc tương lai;
• Thông tin về cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho cá nhân;
• Thông tin thanh toán.

PHI bao gồm 18 loại thông tin nhận dạng:

• [1] Tên
• [2] Địa chỉ
• [3] Ngày (không bao gồm năm) liên quan trực tiếp đến một cá nhân, chẳng hạn như sinh nhật, ngày nhập học / xuất viện, ngày mất và tuổi chính xác của cá nhân trên 89 tuổi
• [4] Số điện thoại
• [5] Số fax
• [6] Địa chỉ email
• [7] Số an sinh xã hội
• [8] Số hồ sơ bệnh án
• [9] Số người thụ hưởng chương trình sức khỏe
• [10] Số tài khoản
• [11] Số chứng chỉ và giấy phép
• [12] Số nhận dạng phương tiện giao thông
• [13] Số nhận dạng thiết bị và số sê-ri
• [14] Web URL
• [15] Địa chỉ IP
• [16] Nhận dạng sinh trắc học như dấu vân tay, thu âm giọng nói, quét mống mắt và võng mạc
• [17] Ảnh toàn mặt và các ảnh khác có khả năng giúp nhận dạng bệnh nhân
• [18] Bất kỳ số liệu, đặc điểm hoặc mã nhận dạng chuyên biệt nào khác

---

Đối tượng phải tuân thủ HIPAA

Bộ tiêu chuẩn HIPAA ra đời có thể được áp dụng cho các tổ chức có liên quan đến việc sử dụng, quản lý các thông tin có liên quan đến sức khỏe y tế như:

Covered Entities (Tổ chức y tế chính)

• Bệnh viện, phòng khám
• Bác sĩ
• Công ty bảo hiểm y tế
• Các trung tâm xét nghiệm
• Nhà thuốc

Business Associates (Đối tác xử lý dữ liệu)

Bao gồm các bên hỗ trợ hoặc xử lý thông tin thay cho cơ sở y tế:

• Công ty công nghệ cung cấp phần mềm y tế
• Đơn vị lưu trữ dữ liệu đám mây
• Đơn vị phân tích dữ liệu sức khỏe
• Công ty IT, cybersecurity
• Nhà cung cấp thanh toán điện tử

Ai không bắt buộc phải tuân thủ HIPAA?

Một số đối tượng không chịu sự điều chỉnh của HIPAA, trừ khi họ xử lý PHI:

• App sức khỏe dành cho cá nhân (ví dụ: fitness tracking)
• Chủ doanh nghiệp không cung cấp bảo hiểm y tế
• Trường học (trừ dịch vụ sức khỏe học đường xử lý PHI)
• Ngân hàng và tổ chức tài chính
• Công ty bảo hiểm phi y tế (bảo hiểm xe, nhà, nhân thọ…)

---

Tầm quan trọng của việc áp dụng HIPAA

Bộ tiêu chuẩn HIPAA (Health Insurance Portability and Accountability Act) hiện nay chính là một khung chuẩn quan trọng để bảo vệ thông tin sức khỏe cá nhân trong tời đại số. Việc doanh nghiệp tuân thủ HIPAA có thể mang lại nhiều giá trị cho bệnh nhân cùng các cơ sở y tế và cả hệ thống chăm sóc sức khỏe. Những tầm quan trọng của HIPAA được thể hiện như sau:

1: Bảo vệ quyền riêng tư và thông tin nhạy cảm của bệnh nhân

Thông tin sức khỏe cá nhân (PHI) là dữ liệu vô cùng nhạy cảm, bao gồm: hồ sơ bệnh án, các kết quả xét nghiệm và lịch sử sử dụng thuốc và chẩn đoán cũng như điều trị. Việc rò rỉ có thể gây mất quyền riêng tư và ảnh hưởng đến tâm lý và bị lợi dụng cho mục đich xấu.  HIPAA yêu cầu các đơn vị bảo vệ PHI bằng cả kỹ thuật – quản lý – chính sách, giúp đảm bảo quyền riêng tư của bệnh nhân luôn được tôn trọng.

2. Tăng tính bảo mật trong hệ thống y tế

HIPAA Control có thể giúp mã hóa các dữ liệu y tế và kiểm soát tốt các truy cập theo vai trò và giám sát cũng như phát hiện tốt các truy cập một cách bất thường. vv. Nhờ vậy, hệ thống y tế trở nên an toàn hơn trước các nguy cơ tấn công mạng, vốn đang ngày càng gia tăng (ransomware, đánh cắp dữ liệu bệnh viện…).

3. Tăng niềm tin của bệnh nhân và cộng đồng

Khi bệnh nhân biết thông tin của mình được bảo vệ bởi HIPAA có thể nhận được sự tin tưởng vào bênh viện và do đó người bệnh cởi mở hơn khi cung cấp thông tin của họ. Niềm tin này cũng ảnh hưởng tích cực đến uy tín thương hiệu của các cơ sở y tế và nhà cung cấp dịch vụ.

4. Giảm thiểu rủi ro pháp lý và tài chính

Vi phạm HIPAA có thể dẫn đến việc bị phạt tiền lên đén 1,5 triệu USD/ Năm và còn bị tổn hại đến danh tiếng và mất nhiều chi phí xử lý vi phạm và kiện tụng. Tuân thủ HIPAA giúp doanh nghiệp tránh được rủi ro pháp lý nghiêm trọng và bảo vệ hoạt động lâu dài.

5. Chuẩn hóa quy trình và nâng cao hiệu quả quản lý

HIPAA yêu cầu các tổ chức của bạn cần phải xây dựng tốt các chính sách bảo mật, đào tạo nhân viên cũng như quản lý truy cập và kiểm soát định kỳ. Từ đó tổ chức có được một quy trình chuyên nghiệp và rõ ràng giúp giảm thiểu sai sót do con người hoặc lỗ hổng hệ thống đưa ra.

6. Hỗ trợ chuyển đổi số trong y tế

Quá trình chuyển đổi số của tổ chức bao gồm hồ sơ bệnh án điện tử, một hệ thống quản lý tập trung và trao đổi dữ liệu liên cơ sở. Tiêu chuẩn HIPAA cung cấp khung bảo mật và quản lý tiêu chuẩn, giúp các hệ thống số hoạt động: như an toàn, tương thích và đáng tin cậy vv. Đây là những yếu tố quan trọng để ngành y tế phát triển bền vững trong thời đại công nghệ.

---

Nội dung của bộ tiêu chuẩn HIPAA

Bộ tiêu chuẩn HIPAA bao gồm nhiều thành phần, nhưng cốt lõi được xây dựng từ 5 nhóm quy tắc chính (HIPAA Rules). Các quy tắc này tạo nên khung pháp lý bảo vệ thông tin sức khỏe cá nhân (PHI) và quản lý an toàn dữ liệu trong lĩnh vực y tế.

1. HIPAA Privacy Rule – Quy tắc bảo mật thông tin y tế

Nội dung này chính là phần quan trọng nhất của tiêu chuân HIPAA, quy định cách thông tin sức khỏe cá nhân được thu thập, sử dụng và chia sẻ.

Nội dung chính:

• Định nghĩa PHI (Protected Health Information)
• Quyền của bệnh nhân:
• Xem hồ sơ bệnh án
• Yêu cầu sao chép, chỉnh sửa thông tin
• Hạn chế chia sẻ dữ liệu
• Nhận thông báo về quyền riêng tư
• Khi nào được phép sử dụng PHI mà không cần sự đồng ý (ví dụ: điều trị, thanh toán, vận hành cơ sở)
• Các giới hạn trong việc tiết lộ thông tin cho bên thứ ba
• Yêu cầu tổ chức phải bảo vệ dữ liệu dưới mọi hình thức: giấy, miệng, điện tử

Kết nối với chuyên gia

---

2. HIPAA Security Rule – Quy tắc an ninh thông tin điện tử

Việc tiến hành áp dụng cho ePHI – electronic Protected Health Information. Chúng thường bao gồm có 3 nhóm yêu cầu chính bao gồm:

a: Biện pháp hành chính (Administrative Safeguards)

• Quản lý truy cập theo vai trò
• Đánh giá rủi ro bảo mật
• Đào tạo nhân viên
• Quy trình xử lý sự cố an ninh
• Chính sách sao lưu và khôi phục dữ liệu

b: Biện pháp kỹ thuật (Technical Safeguards)

• Mã hóa dữ liệu
• Xác thực người dùng (password, MFA)
• Hệ thống kiểm soát truy cập
• Chống truy cập trái phép
• Giám sát nhật ký truy cập

c: Biện pháp vật lý (Physical Safeguards)

• Bảo vệ cơ sở hạ tầng CNTT
• Hạn chế ra/vào phòng máy chủ
• Quản lý thiết bị lưu trữ
• Tiêu hủy thiết bị chứa dữ liệu an toàn

---

3. HIPAA Breach Notification Rule – Quy tắc thông báo vi phạm dữ liệu

Quy định trách nhiệm khi xảy ra rò rỉ, xâm phạm hoặc mất dữ liệu PHI.

Nội dung:

• Phải thông báo cho bệnh nhân trong vòng 60 ngày
• Phải báo cáo cho Bộ Y tế & Dịch vụ Nhân sinh Hoa Kỳ (HHS)
• Nếu vi phạm lớn (>500 người), phải thông báo cho truyền thông địa phương
• Business Associates phải thông báo cho Covered Entity

Quy tắc này tạo tính minh bạch và giúp kiểm soát thiệt hại sau rò rỉ dữ liệu.

---

4. HIPAA Enforcement Rule – Quy tắc thực thi và xử phạt

Đây là quy tắc thực thi và xử phạt bao gồm các quy định về cơ chế điều tra vi phạm, các mức độ xử phạt vi phạm hành chính cũng như các mức phạt theo mức độ lỗi như vô ý, cẩu thả và cố ý. Các quy trình khiếu nại cũng như trách nhiệm của các cá nhân và tổ chức.

Mức phạt này có thể lên đến 1,5 triệu USD/ năm và có thể truy tố hình sự đối với hành vi cố ý đánh cắp dữ liệu.

5. HIPAA Omnibus Rule – Quy tắc tổng hợp (2013)

Nội dung thứ 5 chính là các quy tắc tổng hợp có thể bổ sung và mở rộng ra các quy định HIPAA như sau:

• Mở rộng trách nhiệm pháp lý cho Business Associates
• Bổ sung cơ chế bảo vệ dữ liệu mạnh hơn
• Cập nhật chính sách về đồng ý của bệnh nhân
• Quy định về thông tin di truyền (GINA)
• Tăng mức phạt vi phạm
• Yêu cầu BAA (Business Associate Agreement) rõ ràng hơn

Quy tắc tổng hợp Omnibus Rule được xem là bước hoàn thiện quan trọng của HIPAA.

Nhận báo giá

---

Dịch vụ tư vấn – chứng nhận HIPAA của SQC Certification

---