Xu hướng bảo mật sinh trắc học cho ngân hàng

Bảo mật sinh trắc học đang định hình lại cách ngân hàng bảo vệ khách hàng trong kỷ nguyên số. Từ nhận diện khuôn mặt, vân tay đến giọng nói, các công nghệ này kết hợp cùng AI giúp xác thực nhanh chóng, chính xác và giảm thiểu gian lận. Song song đó, việc áp dụng tiêu chuẩn quốc tế như ISO/IEC 30107 đóng vai trò then chốt trong việc kiểm soát rủi ro giả mạo và nâng cao độ tin cậy hệ thống. Đây chính là bước tiến quan trọng giúp ngân hàng củng cố an ninh và tạo lợi thế cạnh tranh bền vững.


xu hướng sinh trắc học
xu hướng sinh trắc học

Vấn đề bảo mật sinh trắc học ngành ngân hàng 

Bảo mật sinh trắc học trong ngành ngân hàng mang lại nhiều tiện ích nhưng cũng tiềm ẩn không ít rủi ro. Các hình thức giả mạo như sử dụng ảnh, video, mặt nạ 3D có thể qua mặt hệ thống nếu công nghệ chống giả mạo chưa đủ mạnh. Rò rỉ dữ liệu sinh trắc học là mối nguy nghiêm trọng, bởi khác với mật khẩu, dữ liệu này không thể thay đổi khi bị lộ. Dưới đây là một số vấn đề và ví dụ điển hình về rủi ro trong bảo mật sinh trắc học ngành ngân hàng:

Giả mạo sinh trắc học (Spoofing)

Việc giả mạo sinh trắc học cũng đến từ việc kẻ gian sử dụng ảnh, video, mặt nạ 3D hoặc giọng nói giả để vượt qua hệ thống nhận diện nếu không có công nghệ chống giả mạo tốt.

Rò rỉ dữ liệu sinh trắc học

Nếu dữ liệu khuôn mặt, vân tay bị đánh cắp, người dùng không thể “đổi lại” như mật khẩu → rủi ro lâu dài và nghiêm trọng.

xu hướng sinh trắc học
xu hướng sinh trắc học

Tấn công vào hệ thống lưu trữ (Database Breach)

Khi bị hacker xâm nhập vào server ngân hàng để lấy dữ liệu sinh trắc học, phục vụ cho các hành vi gian lận tài chính. Đây là rủi ro lớn nhất cho ngành ngân hàng khi bảo vệ dữ liệu.

Sai số nhận diện (False Accept / False Reject)

Hệ thống có thể nhận nhầm người lạ là khách hàng (false accept) hoặc từ chối chính chủ (false reject), gây rủi ro hoặc gián đoạn giao dịch.

Tấn công trung gian (Man-in-the-Middle)

Khi bị dữ liệu sinh trắc học bị chặn hoặc thay đổi trong quá trình truyền từ thiết bị người dùng cho đến hệ thống ngân hàng.

Lỗ hổng trong eKYC

Việc mở tài khoản online bằng nhận diện khuôn mặt có thể bị lợi dụng nếu quy trình xác thực chưa đủ chặt chẽ.

Deepfake & AI giả mạo

Công nghệ AI có thể tạo video hoặc giọng nói giả rất giống thật để qua mặt hệ thống xác thực sinh trắc học.

Kết nối với chuyên gia

Xu hướng bảo mật sinh trắc học cho ngân hàng

Hiện nay xu hướng bảo mật sinh trắc học trong lĩnh vực ngân hàng đang phát triển rất nhanh, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi số và gia tăng giao dịch trực tuyến. Tại Việt Nam hiện nay có những xu hướng nổi bật bảo mật sinh trắc học cho ngành ngân hàng như sau:

  1. Xác thực đa yếu tố sinh trắc học (Multi-biometric)

Xác thực đa yếu tố sinh trắc học (Multi-biometric) chính là một trong những phương pháp bảo mật sử dụng đồng thời từ hai đặc điểm sinh trắc học trở lên như khuôn mặt, vân tay, giọng nói hoặc mống mắt để xác minh danh tính người dùng.

Thay vì chỉ dựa vào một yếu tố dễ bị giả mạo, thì việc tổ chức kết hợp nhiều lớp sinh trắc học giúp tăng độ chính xác và giảm đáng kể nguy cơ gian lận. Ví dụ, Tại một ngân hàng có một giao dịch ngân hàng có thể yêu cầu nhận diện khuôn mặt kết hợp với giọng nói hoặc vân tay để đảm bảo đúng chính chủ. Đây chính là xu hướng mới được nhiều Ngân hàng áp dụng.

xu hướng sinh trắc học

  1. Công nghệ chống giả mạo (Liveness Detection)

Công nghệ chống giả mạo (Liveness Detection) chính là giải pháp giúp xác định người đang thực hiện xác thực sinh trắc học là “người thật” chứ không phải ảnh, video, mặt nạ hay bản ghi âm giả mạo.

Hiện nay công nghệ này chính thức có hoạt động bằng việc tổ chức của bạn phân tích các yếu tố sống như việc chuyển động tự nhiên của khuôn mặt, phản xạ ánh sáng trên da, nhịp chớp mắt hoặc tương tác theo yêu cầu (quay đầu, mỉm cười…). Ngoài ra, các hệ thống tiên tiến còn sử dụng AI để phát hiện dấu hiệu bất thường từ deepfake hoặc vật thể giả.

Hiện nay Liveness Detection đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong ngân hàng số và eKYC, giúp ngăn chặn gian lận danh tính từ xa. Việc triển khai theo các tiêu chuẩn như ISO/IEC 30107 giúp đảm bảo hệ thống có khả năng chống giả mạo hiệu quả và đạt độ tin cậy cao.


  1. Xác thực không chạm (Contactless Authentication)

Xác thực không chạm (Contactless Authentication) chính là một trong những phương thức xác minh danh tính không cần tiếp xúc trực tiếp với thiết bị. Đây chính là một trong những phương pháp giúp nâng cao trải nghiệm người dùng nhờ tốc độ nhanh và tiện lợi. Phương pháp này cực phù hợp với môi trường giao dịch số trên thiết bị di động. Đồng thời, việc loại bỏ tiếp xúc vật lý cũng giúp giảm rủi ro về vệ sinh và hao mòn thiết bị.

  1. Ứng dụng AI & Machine Learning

Ứng dụng AI & Machine Learning đang đóng vai trò then chốt trong việc nâng cao hiệu quả bảo mật sinh trắc học trong ngành ngân hàng. Các công nghệ này giúp phân tích dữ liệu sinh trắc học theo thời gian thực, nhận diện mẫu hành vi và phát hiện những dấu hiệu bất thường mà con người khó nhận ra.

Có thể thấy được AI có thể liên tục “học” từ hệ thống dữ liệu mới để cải thiện độ chính xác trong xác thực, giảm thiểu sai sót như nhận diện nhầm hoặc từ chối nhầm. Đồng thời, Machine Learning còn hỗ trợ phát hiện các hình thức tấn công tinh vi như deepfake hay giả mạo danh tính.

  1. Sinh trắc học hành vi (Behavioral Biometrics)

Sinh trắc học hành vi (Behavioral Biometrics) là phương pháp xác thực dựa trên cách người dùng tương tác với thiết bị, thay vì chỉ dựa vào đặc điểm sinh học cố định. Hệ thống sẽ phân tích các yếu tố như tốc độ gõ phím, cách vuốt màn hình, lực chạm, thói quen sử dụng ứng dụng hay cách cầm điện thoại để tạo “dấu vân tay hành vi” riêng biệt.

Điểm mạnh của công nghệ này là hoạt động liên tục trong nền, giúp phát hiện bất thường ngay cả sau khi người dùng đã đăng nhập. Nếu như các hành vi đó có dấu hiệu khác lạ, thì các hệ thống có thể cảnh báo hoặc yêu cầu xác thực bổ sung.

xu hướng sinh trắc học

  1. Tích hợp trên ngân hàng số & eKYC

Sinh trắc học trở thành nền tảng trong định danh điện tử (eKYC), giúp mở tài khoản, xác thực giao dịch hoàn toàn online.

  1. Tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế

Các ngân hàng ngày càng áp dụng tiêu chuẩn như ISO/IEC 30107 để đảm bảo hệ thống sinh trắc học có khả năng chống giả mạo và đạt độ tin cậy cao. Bộ tiêu chuẩn ISO/IEC 30107 này được Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế ISO ban hành lần đầu năm 2017 có quy định về phát hiện giả mạo sinh trắc học (Presentation Attack Detection – PAD), nhằm nhận diện và ngăn ngừa các hành vi giả mạo khi sử dụng dữ liệu sinh trắc học. Chúng bao gồm việc sinh trắc học như khuôn mặt, vân tay, mống mắt…vv và đảm bảo hệ thống sinh trắc học có thể phân biệt giữa người thật và các hình thức giả mạo.

Hiểu một cách đơn giản thì bộ tiêu chuẩn ISO/IEC 30107 chính là tiêu chuẩn giúp các hệ thống xác thực sinh trắc học an toàn hơn trước các hành vi gian lận danh tính.

Đăng kí chứng nhận


Hãy để SQC Certification Vietnam đồng hành cùng doanh nghiệp bạn trong việc nâng cao an toàn hệ thống sinh trắc học và chống giả mạo theo tiêu chuẩn quốc tế ISO/IEC 30107.